InSight zmierzyła jądro Marsa

18 marca 2021, 11:24

Mars stał się pierwszą po Ziemi planetą, dla której udało się określić średnicę jądra. Próbnik InSight, który wylądował na Marsie pod koniec 2018 roku nasłuchuje fal sejsmicznych z wnętrza planety. To pierwsza w historii misja, której celem jest określenie wewnętrznej budowy Marsa.



Przełączanie gorącego nadprzewodnika

7 lipca 2011, 10:53

Gorące nadprzewodniki można włączać i wyłączać w ciągu biliardowych części sekundy. Naukowcy z University of Oxford i Instytutu Maksa Plancka z Uniwersytetu w Hamburgu stworzyli ultraszybki przełącznik nadprzewodnikowy.


Zaryzykował wbrew specjalistom i odkrył nieznane miasto

9 stycznia 2017, 12:54

Zawodowi archeolodzy się mylili, a rację miał Stuart Wilson - na granicy Anglii i Walii istniało nieznane dotychczas miasto. Mężczyzna wydał oszczędności całego życia i przez lata zmagał się z niedowierzaniem ekspertów. Teraz będą musieli go przeprosić.


Niezwykły biały karzeł pulsar rzuci światło na ewolucję gwiazd

20 czerwca 2023, 17:23

Białe karły to pozostałości po gwiazdach niedużych gwiazdach. Zbudowane są ze zdegenerowanej materii. Ich masa jest porównywalna z masą Słońca, ale wielkością przypominają Ziemię. Zespół naukowy, na czele którego stoją astronomowie z University of Warwick doniósł o odkryciu drugiego białego karła, który jest pulsarem, obracającą się gwiazdą emitującą wiązkę promieniowania elektromagnetycznego. To niezwykłe odkrycie – dotychczas znaliśmy pulsary, którymi były gwiazdy neutronowe – pozwoli na lepsze zrozumienie ewolucji gwiazd.


Wielki Zderzacz Hadronów i pytania o wszechświat

10 września 2008, 10:10

Środa 10 września 2008 roku przejdzie do historii nauki jako dzień, w którym oficjalnie uruchomiono Wielki Zderzacz Hadronów (LHC - Large Hadron Collider), potężny instrument naukowy, który będzie badał najmniejsze cegiełki wszechświata.


CERN bije własny rekord

18 listopada 2013, 14:15

W ramach projektu Short Model Coil (SMC) inżynierowie z CERN-u pracują nad niewielkimi, 30-centymetrowymi magnesami generującymi bardzo silne pole. Takie urządzenia są konieczne do udoskonalenia Wielkiego Zderzacza Hadronów czy budowy akceleratorów kolejnej generacji.


Splątanie przez identyczność, czyli oddziaływanie bez kontaktu

29 marca 2020, 09:28

Celem badań prowadzonych przez dr. hab. Pawła Błasiaka z IFJ PAN w Krakowie oraz dr. Marcina Markiewicza z UG jest analiza szeroko akceptowanych paradygmatów oraz koncepcji teoretycznych dotyczących interpretacji i podstaw mechaniki kwantowej. Polscy naukowcy przekonują na łamach Nature, że teoria kwantów pozwala splątać niezależne cząstki bez konieczności ich kontaktu.


Zaskakująca atmosfera Urana. W końcu poznaliśmy jej pionową strukturę

20 lutego 2026, 08:36

Górna warstwa atmosfery Urana należy do najsłabiej poznanych w Układzie Słonecznym. A jednocześnie ma kluczowe znaczenie dla zrozumienia, jak gazowe olbrzymy oddziałują ze swoim otoczeniem. Teraz po raz pierwszy udało się stworzyć mapę jej pionowego przekroju, co pozwoliło na zobrazowanie, jak temperatura i zagęszczenie naładowanych cząstek zmienia się w jonosferze wraz z wysokością. Mapowanie wykonano za pomocą instrumentu NIRSpec na Teleskopie Webba, dzięki któremu naukowcy z Northumbria University, Boston University oraz University of Reading obserwowali gazowego olbrzyma przez niemal cały jego okres rotacji wokół własnej osi (doba na Uranie trwa około 17 godzin i 14 minut).


Kula plazmy

Zagadka piorunów kulistych wyjaśniona?

14 maja 2010, 11:03

Pioruny kuliste stanowią nierozwiązaną zagadkę od dwóch i pół stulecia. Jedni uważają je za kule plazmy, inni za... żywe istoty. Dwóch austriackich naukowców przecina te spekulacje, dowodząc że piorunów kulistych po prostu nie ma. A dokładniej: istnieją tylko w umysłach obserwatorów.


Szybkie źródło światła dla komputerów przyszłości

29 lipca 2015, 11:02

Na Duke University skonstruowano emitujące światło urządzenie, które działa z częstotliwością 90 GHz, czyli jest w stanie włączyć się i wyłączyć 90 miliardów razy w ciągu sekundy. Jego powstanie to ważny krok w kierunku budowy komputerów przesyłających dane za pomocą światła, a nie ładunków elektrycznych.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk